To miasto na Słowacji pachnie kawą. Wyjątkowy spacer przez najlepsze kawiarnie

Miasta coraz częściej zwiedza się nie tylko szlakiem zabytków, lecz także najlepszych kawiarni. Bańska Bystrzyca ma własny Coffee Tour, podczas którego można spróbować kawy speciality, samodzielnie wypalić ziarna i poznać tajniki pracy najlepszych słowackich baristów.

Bańska Bystrzyca leży w środkowej Słowacji, w dolinie Hronu, w otoczeniu Wielkiej Fatry, Niżnych Tatr i Gór Kremnickich. Dawne królewskie miasto górnicze przez wieki rozwijało się dzięki wydobyciu miedzi, a dziś jest jednym z najważniejszych ośrodków kulturalnych regionu. Jego sercem pozostaje rozległy plac SNP, otoczony kolorowymi kamienicami, kawiarniami i restauracjami.

Czytaj także: Ten region Słowacji jest niedoceniony. Zamki, susły, kopalnia złota i kraina olbrzymów

Podczas spaceru warto wejść na charakterystyczną, lekko pochyloną wieżę zegarową, z której roztacza się widok na miasto, zobaczyć pozostałości średniowiecznego zamku miejskiego i Barbakan, a także zajrzeć do Muzeum Słowackiego Powstania Narodowego. Bańska Bystrzyca słynie bowiem nie tylko z górniczej historii, ale również z ważnej roli, jaką odegrała podczas antynazistowskiego powstania w 1944 roku.

Historyczne centrum nie jest duże, dlatego najważniejsze zabytki można zobaczyć podczas spokojnego spaceru. Pomiędzy renesansowymi kamienicami i dawnymi miejskimi fortyfikacjami coraz mocniej zaznacza się także nowoczesna scena gastronomiczna. To właśnie połączenie historii, górskiego otoczenia i dobrej kawy sprawia, że Bańska Bystrzyca świetnie nadaje się na krótki city break.

Trend „coffee walk”, czyli dobry początek dnia

Dla jednych to poranny zastrzyk energii, dla innych pretekst do spotkania. Kawa dawno przestała być tylko napojem i stała się częścią stylu życia. Współcześni podróżnicy mają coraz większy apetyt na autentyczne doświadczenia, a tradycyjne zwiedzanie zabytków chętnie łączą z odkrywaniem lokalnej sceny gastronomicznej.

Tak narodził się trend na „coffee walks”, czyli piesze wycieczki szlakiem najlepszych kawiarni. Miejsca te zachwycają nie tylko smakiem serwowanej kawy, lecz często także dopracowanymi wnętrzami i atmosferą, która pozwala lepiej poczuć rytm miasta.

Ta moda dotarła również na Słowację, a Bańska Bystrzyca ma szansę stać się nowym kierunkiem dla miłośników kawy speciality.

Od wiedeńskich kawiarni do trzeciej fali kawy

Choć Słowacja może kojarzyć się turystom głównie z Tatrami, basenami termalnymi i bryndzą, jej kultura kawiarniana ma głębokie, arystokratyczne korzenie.

Wszystko zaczęło się w czasach austro-węgierskich. To właśnie wtedy w Bratysławie, Koszycach i Bańskiej Bystrzycy zaczęły powstawać kawiarnie wzorowane na lokalach wiedeńskich i budapeszteńskich. Niektóre miały własne palarnie, a ich właściciele zwracali uwagę nie tylko na jakość kawy, lecz także porcelany, w której ją podawano.

Kawiarnie były centrami życia towarzyskiego, intelektualnego i artystycznego. Pito w nich mocną, czarną kawę, często w towarzystwie tradycyjnych strudli. Będąc w Bratysławie, warto spróbować również charakterystycznych rożków bratysławskich.

Dziś Słowacja przeżywa prawdziwy kawowy renesans, płynnie przechodząc od wiedeńskiej tradycji do tak zwanej trzeciej fali kawy. Na mapie kraju pojawia się coraz więcej nowoczesnych lokali serwujących kawę segmentu speciality.

Co to oznacza? Są to ziarna najwyższej jakości, uzyskujące powyżej 80 punktów w stupunktowej skali Specialty Coffee Association. Najczęściej są zbierane i selekcjonowane ręcznie, starannie obrabiane na każdym etapie produkcji, a następnie świeżo wypalane.

W przeciwieństwie do kaw produkowanych na masową skalę speciality wyróżnia się bogactwem naturalnych aromatów – od cytrusów i nut kwiatowych po czekoladę, orzechy czy owoce leśne. To właśnie czysty i wielowymiarowy smak fascynuje współczesnych kawoszy.

Miasto z aromatem espresso

Idealnym miejscem, by poczuć ten klimat, jest Bańska Bystrzyca – urokliwe miasto położone w sercu Słowacji i otoczone pasmami górskimi.

Poza reprezentacyjnym rynkiem Námestie SNP, charakterystyczną wieżą zegarową oraz gotyckim kompleksem zamku miejskiego Bańska Bystrzyca przyciąga dziś również nowoczesną i zaskakująco różnorodną sceną kawiarnianą.

Aby ułatwić turystom poruszanie się po tym aromatycznym świecie, lokalni pasjonaci stworzyli wyjątkową inicjatywę – Coffee Tour w Bańskiej Bystrzycy.

W wybraną sobotę miesiąca o godzinie 8.30 można wyruszyć w trzygodzinną podróż, która redefiniuje pojęcie porannej kawy. Udział kosztuje 29 euro. Najbliższe terminy zaplanowano na 11 lipca, 5 września, 10 października oraz 14 listopada. To ciekawy plan zarówno na letni weekend, jak i jesienny city break.

Architektura i magia spienionego mleka

Poranek z Coffee Tour rozpoczyna się od idealnie spienionego cappuccino w kawiarni Výklad. Uczestnicy dowiadują się tutaj wszystkiego o mlecznych napojach kawowych, a także biorą udział w warsztatach, podczas których mogą spróbować swoich sił w latte art, czyli tworzeniu wzorów na mlecznej piance.

Najważniejszym punktem wizyty są warsztaty latte art, pozwalające przekonać się, jak wiele precyzji wymaga przygotowanie efektownego cappuccino.

Samo miejsce zachwyca surowym i przemyślanym designem. We wnętrzu wyeksponowano stare, historyczne tynki, zabezpieczone jedynie przezroczystą powłoką. Dominują trzy duże, przeszklone witryny – po słowacku „výklady” – z których każda ma nieco inny charakter.

Surowość wnętrza przełamują bordowe, aluminiowe lampy przypominające dawne żyrandole, różowa betonowa posadzka oraz zestawienie odnowionych starych mebli z nowymi elementami wykonanymi ze sklejki.

Wystrój kawiarni łączy historyczne detale ze współczesnym wzornictwem. Całość dopełniają obrazy Davida i Marty Javorských oraz autorskie ilustracje Emila Taschki.

Minimalizm i sekrety cuppingu

Drugi przystanek przenosi uczestników w zupełnie inny, ale równie interesujący klimat. Mlsnacava to kawiarnia połączona z palarnią, która od progu zwraca uwagę spójnym, nieprzeładowanym wystrojem.

Wnętrze urządzono w duchu minimalizmu. Królują tu przygaszone różowe ściany oraz drewniane detale utrzymane w ciepłych odcieniach.

Oprócz świeżo palonych ziaren można kupić tutaj także profesjonalne akcesoria do alternatywnego parzenia kawy w domu.

Podczas Coffee Tour uczestnicy przechodzą krótki kurs dotyczący procesu palenia ziaren. Następnie mogą samodzielnie wypalić własną porcję kawy speciality.

Wizyta kończy się profesjonalnym cuppingiem, czyli degustacją i porównywaniem trzech różnych próbek kawy. To okazja, by nauczyć się rozpoznawać aromaty, kwasowość, słodycz i różnice wynikające z pochodzenia ziaren oraz sposobu ich obróbki.

The Fleck Coffee Roasters i mistrzowski finał

Na zakończenie Coffee Tour nieco schodzi z głównego turystycznego szlaku i prowadzi na ulicę Martina Rázusa. Działa tu The Fleck Coffee Roasters – wyjątkowy koncept, w którym pod jednym dachem mieszczą się kawiarnia, palarnia, sklep z ziarnami oraz centrum szkoleniowe dla baristów.

Właścicielem lokalu jest wielokrotnie nagradzany mistrz Słowacji w baristyce, którego pasję widać w każdym elemencie starannie dopracowanego menu.

Poza klasycznym espresso lokal słynie z kaw przelewowych przygotowywanych metodami alternatywnymi, między innymi w aeropressie i chemeksie. W ofercie znajdują się także domowe lemoniady oraz świeże wypieki.

Nie tylko właściciel, lecz cały zespół chętnie opowiada o pochodzeniu ziaren i metodach ich parzenia. Kawiarnia może pochwalić się oceną 4,9 w Google i należy do ścisłej czołówki lokali w mieście.

W ramach programu uczestnicy poznają tajniki przygotowywania prawdziwej kawy po irlandzku, a następnie mogą spróbować jej w wykonaniu dwukrotnego mistrza Słowacji. Dla osób niepijących alkoholu dostępna jest również wersja bezalkoholowa.

Kawiarnie wyróżnione w European Coffee Trip

Wszystkie kawiarnie odwiedzane podczas Coffee Tour znalazły się w European Coffee Trip – przewodniku dla miłośników kawy speciality.

Aby poranne degustacje były w pełni komfortowe, organizatorzy zapewniają uczestnikom świeżego croissanta z kawiarni Klára. Przed rozpoczęciem wycieczki warto jednak rozważyć zjedzenie pełnego śniadania, ponieważ program trwa około trzech godzin i obejmuje kilka degustacji.

Koszt udziału w Coffee Tour wynosi 29 euro, a szczegóły oraz możliwość zapisania się na wybrany termin znajdują się na stronie organizatora. 

Fot. materiały organizatora